Edilgen yapı (Passive)

Türkçede fiile -ıl / -il / -ın / -in ekleyerek edilgen yaparız: yapılır, konuşulur, satılır. Burada önemli olan işi kimin yaptığı değil, işin kendisidir.

İngilizcede edilgen yapı iki parçadan oluşur: be + fiilin 3. hali (V3). Geniş zamanda be fiili am / is / are olur: Cheese is made from milk. (Peynir sütten yapılır.)

Tekil özne → is, çoğul özne → are: English is spoken here. These cars are made in Germany.

Türklerin sık yaptığı hata be fiilini atlamaktır: “The office cleaned every day” ✗ → The office is cleaned every day ✓. Türkçedeki -ıl eki İngilizcede is + V3 olarak iki kelimeye bölünür.

• English is spoken in many countries.

  İngilizce birçok ülkede konuşulur.

• These cars are made in Germany.

  Bu arabalar Almanya'da yapılır.

• The rooms are cleaned every day.

  Odalar her gün temizlenir.

Geçmişte yapılan bir işi edilgen anlatmak için be fiilinin geçmiş hâlini kullanırız: was / were + V3. Türkçedeki -ıldı / -ildi / -ındı ekinin karşılığıdır: yapıldı → was made.

Tekil özne → was, çoğul özne → were: The bridge was built in 1890. The letters were sent yesterday.

Fiilin 2. hâli değil, 3. hâli gelir: “The window was broke” ✗ → The window was broken ✓. “It was wrote” ✗ → It was written ✓.

• This bridge was built in 1890.

  Bu köprü 1890'da inşa edildi.

• My bike was stolen last night.

  Bisikletim dün gece çalındı.

• We were invited to the wedding.

  Düğüne davet edildik.

Etken cümlenin nesnesi, edilgen cümlenin öznesi olur: Ali painted the wall. → The wall was painted by Ali.

İşi yapanı söylemek istersek by kullanırız. Türkçedeki tarafından'ın karşılığıdır: Hamlet was written by Shakespeare. (Hamlet Shakespeare tarafından yazıldı.) “from” ya da “with” değil, by!

Çoğu zaman by kısmı hiç söylenmez: yapan bilinmiyorsa (My wallet was stolen), belliyse (The thief was caught — polis yakaladı tabii) ya da önemli değilse. Edilgen yapının en sık kullanım sebebi de budur.

• Hamlet was written by Shakespeare.

  Hamlet Shakespeare tarafından yazıldı.

• The wall was painted by my father.

  Duvar babam tarafından boyandı.

• My car was repaired yesterday.

  Arabam dün tamir edildi.

Olumsuz yapmak için be fiiline not ekleriz: isn't / aren't / wasn't / weren't + V3. The email wasn't sent. (E-posta gönderilmedi.)

Soru yapmak için be fiilini öne alırız: Is / Are / Was / Were + özne + V3? Was the thief caught? Soru kelimesi varsa en başa gelir: When was this bridge built?

Türklerin sık yaptığı hata did / do kullanmaktır: “The windows didn't cleaned” ✗ → The windows weren't cleaned ✓. Edilgen yapıda yardımcı fiil hep be'dir, do / did değil.

• The parcel wasn't delivered today.

  Paket bugün teslim edilmedi.

• Is English spoken here?

  Burada İngilizce konuşuluyor mu?

• Where was this bag made?

  Bu çanta nerede yapıldı?

Modal fiillerle edilgen kurmak çok kolay: modal + be + V3. be her zaman yalın kalır, is / are olmaz.

will be done = yapılacak · can be done = yapılabilir · must be done = yapılmalı · won't be done = yapılmayacak · can't be done = yapılamaz.

Türkçede -ıl ekine zaman eki eklenir (yap-ıl-acak); İngilizcede de modal + be + V3 sırası bozulmaz. Sık hata be'yi unutmak: “It will finished” ✗ → It will be finished ✓.

• The results will be announced tomorrow.

  Sonuçlar yarın açıklanacak.

• This problem can be solved easily.

  Bu sorun kolayca çözülebilir.

• Phones must be turned off.

  Telefonlar kapatılmalı.

Bu derste edilgen yapıyla ilgili her şeyi karışık olarak tekrar edeceksin.

Temel kural: be + V3. Geniş zaman am / is / are, geçmiş was / were, modal will / can / must + be. İşi yapan by ile verilir.

Olumsuz ve soruda da yardımcı fiil hep be'dir: wasn't made, Was it made?, Where was it made?

• Paper is made from wood.

  Kâğıt ağaçtan yapılır.

• The Pyramids were built thousands of years ago.

  Piramitler binlerce yıl önce inşa edildi.

• The concert will be cancelled if it rains.

  Yağmur yağarsa konser iptal edilecek.